Đặt vé tại Sài Gòn 0934 476 522
Đặt vé tại Hà Nội 024.6686.2620
Liên hệ đặt vé toàn quốc 0979 765 119

Cột đá chùa Dạm - Báu vật quốc gia

Chùa Dạm nằm trên dãy núi Dạm thuộc xã Nam Sơn, huyện Quế Võ. Chùa Dạm có tên chữ là “Đại Lãm tự”, nhưng dân gian gọi bằng nhiều tên khác như: chùa Dạm, chùa Bà Tấm, chùa Trăm Gian, chùa Cao và từng được sử sách lưu danh, dân gian truyền tụng là một trung tâm Phật giáo, đại danh lam thời Lý.
 
 
Kết quả hình ảnh cho Cột đá chùa Dạm
 

Vùng đất Nam Sơn có dãy núi Dạm (tên chữ Đại Lãm sơn) đột khởi, nổi giữa những cánh đồng, ao hồ, sông, ngòi, bờ bãi là một bức tranh thiên nhiên tuyệt mỹ. Các làng mạc nằm quanh chân núi Dạm được gọi là các “làng Dạm” gồm: Triều Thôn, Sơn Trung, Thái Bảo, Sơn Đông, Sơn Nam, Đa Cấu, Tự Thôn, Môn Tự và Đông Dương. Đó là những làng Việt cổ có từ lâu đời. Cũng từ lâu, dân vùng Dạm rất tự hào về phong cảnh đẹp của quê mình gọi là đất “tứ linh” (Long, Ly, Quy, Phượng). Cho đến ngày nay, vùng đất Dạm còn đầy ắp những truyền thuyết về sự nghiệp dựng nước, giữ nước và khai ấp, lập làng của các bậc tiền nhân dân tộc ta.Vào thế kỷ XI nhà Lý đã cho xây Đại Lãm tự với quy mô là trung tâm Phật giáo Quốc gia, đại danh lam. Thư tịch, sử sách như: Việt sử lược, Đại Việt sử ký toàn thư, Đại Nam nhất thống chí, Lịch triều hiến chương loại chí ghi như sau: Năm Quảng Hựu thứ 1 (1085) Thái hậu ỷ Lan đi chơi nơi có núi sông cảnh đẹp và có ý muốn xây dựng tháp ở đó. Đến năm Quảng Hựu thứ 2 (1086), vua Lý Nhân Tông cho xây dựng chùa trên núi Đại Lãm.

 

Chùa được triều đình nhà Lý cho xây dựng với quy mô lớn trong suốt 8 năm liền. Năm 1087, vua đến thăm chùa, thiết yến bầy tôi, thân làm bài thơ “Lãm Sơn dạ yến”. Năm 1094, chùa làm xong, vua đến thăm và ban tên chữ cho chùa và đến năm 1105 cho xây dựng 3 cây tháp đá ở chùa Đại Lãm. Dân gian còn lưu truyền nhiều truyền thuyết, giai thoại, thơ ca phản ánh về quy mô to lớn, cũng như công lao của Thái hậu ỷ Lan và vua Lý Nhân Tông cho xây dựng chùa Đại Lãm như: truyền thuyết về chùa Trăm gian, Ngòi con tên, Bà Tấm... Trong đó có bài về quy mô to lớn của Chùa Dạm.Trải thăng trầm lịch sử, chùa xưa tháp cũ không còn nữa. Ngôi chùa thời Lý chỉ còn lại là phế tích và một số di vật. Song những gì còn lại là di sản văn hóa vật thể (quy mô nền móng, cột đá chạm rồng, gạch, ngói, đá kè, chân cột...) cũng đã khẳng định chùa Dạm là trung tâm Phật giáo, đại danh lam thời Lý.

 

Đó là ngôi chùa có quy mô kiến trúc to lớn, với 4 lớp nền dật cấp bám lấy độ cao của núi Dạm. Các lớp nền đều được kè đá tảng lớn để chống xói lở. Các vách đá của các lớp nền cao từ 5-6m, mỗi viên đá rộng 0,50m-0,60m. Nối các tầng nền với nhau là các bậc thềm lát đá. Trên các tầng nền có gạch ngói thời Lý hoa văn hình rồng, phượng, sen dây, cúc dây; những chân cột bằng đá (0,75m x 0,75m) chạm nổi những cánh sen rất nghệ thuật. Tại tầng nền thứ hai từ dưới lên (khoảng giữa cửa chùa) có 2 khối đất hình nấm nằm đối diện nhau, đều được kè đá chạm văn hình sóng nước nhô cao (thủy ba). ở giữa hai khối đất hình nấm là một cột đá lớn chạm nổi hình rồng, cao trên 5m (phần ngọn nay đã gẫy). Cột đá chạm rồng này gồm 2 phần; phần dưới là khối hình hộp, tiết kiệm gần vuông (cạnh 1,40m x1,60m); phần trên là khối hình trụ có tiết diện tròn (đường kính 1,30m) được chạm nổi đôi rồng lớn quấn quanh cột, đầu rồng ngẩng cao, miệng ngậm ngọc, chầu vào hình mặt trời tỏa sáng. Đầu rồng có mào, bờm, tóc bay bốc lên cao như ngọn lửa. Thân rồng to, mập uốn khúc quanh cột. Hai chân phía trước của rồng có móng sắc, nhọn, giơ cao nâng viên ngọc dưới cằm. Có thể nói toàn bộ tác phẩm điêu khắc cột đá chạm rồng chùa Dạm thể hiện sức mạnh tổng hợp của vương quyền và thần quyền nhà Lý - triều đại đầu tiên đặt nền móng cho kỷ nguyên dân tộc tự chủ và hưng thịnh về mọi mặt. Song song với những giá trị văn hóa vật thể, chùa Dạm còn được bảo lưu nhiều giá trị văn hóa phi vật thể như truyền thuyết, giai thoại, thơ ca hò vè, tôn giáo, tín ngưỡng, lễ hội. Trong đó nổi lên là tín ngưỡng và lễ hội của chùa Dạm. Ngày mùng 8 tháng 9 (âm lịch), các làng quanh chùa Dạm tưng bừng mở hội và có tục rước kiệu Thành Hoàng làng lên chùa Dạm yết kiến Thánh Mẫu (hay vua bà ỷ Lan). Đám rước kiệu Thánh của các làng có đầy đủ cờ, kiệu, tàn, lọng, siêu đao, bát bửu, trống, chiêng. Khi kiệu các làng lên đến chùa, trong chùa quan viên tế lễ Thánh Mẫu và mâm tế bao giờ cũng phải có bánh chưng, bánh dày mỗi loại 10 chiếc; ngoài sân chùa diễn ra các trò chơi dân gian: tuồng, chèo, đu cây, vật, đi cà kheo, cờ người, cờ tướng, thi dệt vải, thi nấu cơm thu hút đông đảo nhân dân địa phương và khách thập phương về trẩy hội chùa Dạm.

 

Ngày đăng: 23/06/2014
Lượt xem: 0
Top

Hỗ trợ trực tuyến

Liên hệ:

Mr Dung
0979765119



Danh mục bài viết

Quý khách có thể trực tiếp liên lạc tại phòng vé